Nederlander reist niet méér, maar minder per auto

maandag 11 december 2017 Arie Bleijenberg, Huib van Essen en Bert van Wee 0 reacties 306x gelezen

Het aantal kilometers dat de Nederlander gemiddeld in de auto reist, daalt al meer dan tien jaar. Dit is een trendbreuk met de decennia voor 2005. Deze verandering lijkt niet mee te wegen in de prognoses die het rijk hanteert bij beslissingen over de aanleg van meer wegen. Het is waarschijnlijk dat de groei van het autoverkeer daarom lager uitkomt dan nu wordt voorspeld, wat belangrijke gevolgen kan hebben voor de nut en noodzaak van nieuwe weguitbreidingen.
Ir. Arie Bleijenberg (auteur van het boek ‘Nieuwe mobiliteit’), schreef deze blog samen met 
Ir. Huib van Essen (CE Delft) en Prof. Dr. Bert van Wee (TU Delft)

Ir. Arie Bleijenberg (auteur van het boek ‘Nieuwe mobiliteit’), schreef deze blog samen met Ir. Huib van Essen (CE Delft) en Prof. Dr. Bert van Wee (TU Delft)

In 2016 heeft de Nederlander gemiddeld weer iets minder kilometers in de auto afgelegd dan het jaar daarvoor. Dit blijkt uit recent door het Ministerie van Infrastructuur en Milieu gepubliceerde cijfers. Sinds 2005 is het aantal per inwoner gereisde kilometers in een auto met bijna 5% gedaald. Zowel voor als na de economische crisis van 2008 zijn er jaren met een kleine afname geweest. Dit is een opvallende trendbreuk met de 60 jaar hiervoor. Sinds 1950 is het gebruik van de auto bijna 20 keer zo groot geworden. Tot 1970 kenden de meeste jaren een groei van meer dan 10%. Daarna vlakte de groei af en tussen 1990 en 2005 bedroeg die nog maar 0,5% per jaar. Nu is er dus sprake van een lichte afname.

 

Deze afname in het autogebruik heeft drie oorzaken. De gemiddelde snelheid van de auto neemt al sinds 1995 niet meer toe en blijft stabiel rond de 45 km per uur. Hierdoor rijdt men per uur in de auto niet meer steeds grotere afstanden. Tweede verklaring voor de lichte daling van de automobiliteit per inwoner is dat de verstedelijking toeneemt. De meer dan 3 miljoen inwoners van de meest verstedelijkte gemeenten leggen gemiddeld 40% minder kilometers in een auto af, dan de andere Nederlanders. En ten derde gaat de sterke groei van het vliegverkeer een beetje ten koste van de tijd die we autorijden. Nu al leggen Nederlanders gemiddeld 25% van hun totale mobiliteit af in een vliegtuig en dit aandeel groeit verder. Deze drie ontwikkelingen zetten door en daarom is te verwachten dat het aantal kilometers dat de Nederlander gemiddeld in de auto aflegt stabiliseert of licht daalt de komende decennia. Het verbaast ons dan ook dat de prognoses die de rijksoverheid hanteert, uitgaan van 10% groei in de komende 15 jaar. Voor dergelijke groeipercentages in het autogebruik per inwoner moeten we terug tot voor 1990. Wij zien geen aannemelijke redenen waarom dit zal gebeuren.

 

De hiervoor besproken cijfers gaan over de gemiddelde automobiliteit per Nederlander, als autobestuurder en passagier samen. Dit is niet hetzelfde als de ontwikkeling van het autoverkeer in Nederland. Het aantal autokilometers is met 7% gegroeid sinds 2005. Dat we minder kilometers in een auto zitten en dat tegelijkertijd toch het autoverkeer groeit, heeft twee oorzaken. De bevolking is nog wel wat gegroeid en het aantal mensen dat gemiddeld in een auto zit is afgenomen. De daling van de bezettingsgraad is het belangrijkst. Het afgelopen decennium is de bezettingsgraad gedaald van 1,5 naar 1,4. In de prognoses van de rijksoverheid voor de groei van het autoverkeer wordt uitgegaan van een verdere daling van de bezettingsgraad naar 1,3 in 2030. Als dit echter niet gebeurt komt het volume autoverkeer bijna 8% lager uit dan nu wordt voorspeld. Wij vragen ons af of deze verdere daling van de bezettingsgraad een realistische verwachting is. Gaat de deelauto de bezettingsgraad niet juist verhogen? Mogelijk vooral in combinatie met verdere verstedelijking? Gaat het klimaatbeleid van het nieuwe kabinet invloed hebben op de toekomstige bezettingsgraad van de auto?

 

We plaatsen, kortom, twee belangrijke vraagtekens bij de laatste prognoses voor de groei van het autoverkeer. Zowel de stabilisatie van de automobiliteit per inwoner, als onze twijfel over de verdere daling van de bezettingsgraad, leiden tot een lagere groeiverwachting. Opvallend is dat de lage variant van de prognoses voor het autoverkeer die het rijk heeft opgesteld, precies in lijn ligt met de trend van de afgelopen 10 jaar, terwijl de hoge variant een trendbreuk naar sterkere groei veronderstelt. De lage prognose van het rijk lijkt ons om genoemde redenen een beter uitgangspunt voor het beleid, dan de hoge prognose die nu leidend lijkt te zijn.

 

De werkelijkheid kan overigens ook onder de lage prognose uitkomen. Als de daling van het autogebruik per inwoner van de afgelopen 10 jaar doorzet en als de uitgangpunten uit de lage prognose voor de bevolkingsomvang en bezettingsgraad uitkomen, dan groeit het autoverkeer niet verder. Dit is een flink verschil met de twee prognoses van de rijksoverheid die op 10 tot 30% groei van het autoverkeer tot 2030 uitkomen. Omdat nog onvoldoende wordt beseft dat we middenin een transitie van onze mobiliteit zitten bestaat de neiging om op de oude voet door te gaan. Het is echter niet waarschijnlijk dat we teruggaan naar groeicijfers van twee decennia geleden. In deze situatie waar oude denkkaders nog sterk aanwezig zijn, is het belangrijk de feitelijke ontwikkelingen op de voet te volgen en er bij grote investeringen in weguitbreiding rekening mee te houden dat de groei van het autoverkeer onder de huidige prognoses kan blijven.

 

Ir. Arie Bleijenberg (auteur van het boek ‘Nieuwe mobiliteit’)

Ir. Huib van Essen (CE Delft)

Prof. Dr. Bert van Wee (TU Delft)

 

 

 

 

 

Reageren

Invoer verplicht
Invoer verplicht
Invoer verplicht

 

 

















 

Legenda
Bij dit veld is invoer verplicht.

Meer blogs

Artikelen 1 tot 25 van 210

1 2 3 4 5 6

  • Een verbod op grote vrachtwagens in de stad? Niet doen Een verbod op grote vrachtwagens in de stad? Niet doen Met GroenLinks als grootste partij in veel steden staat stadslogistiek hoog op de coalitieverlanglijstjes. Stadslogistiek moet minder openbare ruimte in beslag nemen, met schoon... 16 april Walther Ploos van Amstel, Hogeschool...
  • In een ultiem gerecht versterken alle aspecten elkaar optimaal In een ultiem gerecht versterken alle aspecten elkaar optimaal Blog1/4. In een aantal blogs beweeg ik me langs de snijvlakken van de verkeerskunde en onderzoek hoe ruimtelijke maatregelen verkeersgedrag kunnen beïnvloeden. Ik laat zo zien... 6 april Guus Puylaert
  • Je woont zoveel fijner zonder auto in het gezichtsveld Je woont zoveel fijner zonder auto in het gezichtsveld “Heb je wel eens goed gekeken naar hoe je woont? Kijk eens naar buiten. Wat zie je? Een tuin? Een balkon? Een straat?” Met deze woorden startte Vincent Wever, hoofdredacteur... 6 april Vincent Wever
  • Grote sprong voorwaarts naar Duurzaam Veilig 4.0 Grote sprong voorwaarts naar Duurzaam Veilig 4.0 Onlangs vroeg Peter van der Knaap, directeur/bestuurder van de SWOV, mij mee te werken aan de actualisatie van Duurzaam Veilig [1], de in Nederland toonaangevende visie op... 5 april Berry den Brinker
  • Verstedelijking en mobiliteit in de marge van Noord- en Zuid-Holland Verstedelijking en mobiliteit in de marge van Noord- en Zuid-Holland Steeds meer mensen trekken naar een stedelijke omgeving, ook naar die van de provincies Noord- en Zuid-Holland. Bereikbaarheid van voorzieningen is van vitaal belang voor de... 5 april Joseph Evers
  • Brabant gaat nog steeds voor NUL verkeersdoden Brabant gaat nog steeds voor NUL verkeersdoden Op 25 januari startte een nieuw campagnejaar voor onze verkeersveiligheidscampagne ‘Brabant gaat voor NUL verkeersdoden’. 2018 staat geheel in het teken van snelheid.... 23 februari Christophe van der Maat, gedeputeerde...
  • Een belofte die levens kan redden Een belofte die levens kan redden Vlaams minister van Mobiliteit Ben Weyts en de Vlaamse Stichting Verkeerskunde (VSV) lanceerden in 2017 een bijzondere voorlichtingscampagne onder het motto: Beloofd. 23 februari Werner de Dobbeleer, woordvoerder...
  • Kansen voor kilometerprijs Kansen voor kilometerprijs Op de auto wordt wereldwijd belasting geheven, onder meer bij het tanken, meestal ten behoeve van onderhoud van de infrastructuur. Traditioneel gebeurt dit door een... 23 februari Jaap Ketel, gepensioneerd technisch...
  • Hoe gevaarlijk is de smartphone in de auto? Hoe gevaarlijk is de smartphone in de auto? Een Skype-vergadering in de auto, whatsappen op de fiets, facetimen terwijl je oversteekt: we multitasken er massaal op los in het verkeer. En dat blijkt de verkeersveiligheid... 30 januari Nathalie van Dijk, verkeerspsycholoog...
  • Het pretpark dat altijd open is Het pretpark dat altijd open is Er valt natuurlijk weer heel wat terug te kijken in deze laatste dagen van 2017. Hoogte- en dieptepunten waren er genoeg, zoals ieder jaar. Wat de verkeersveiligheid betreft was... 29 december Gerard Tertoolen
  • Komt er ook veilige ruimte voor gezonde mobiliteit? Komt er ook veilige ruimte voor gezonde mobiliteit? Voorjaar 2017 verscheen het Manifest Verkeersveiligheid. Najaar 2017 bleek dit in het regeerakkoord Rutte III richtinggevend. Een slimme en effectieve lobby onder leiding van de... 21 december Janneke Zomervrucht, MENSenSTRAAT
  • De file: wat is dat of wie zijn dat? De file: wat is dat of wie zijn dat? De economie groeit flink, de brandstofprijzen zijn stabiel en de ruimtelijke spreiding en de verplaatsingsafstanden nemen toe onder druk van de... 21 december Ed Graumans
  • Nederlander reist niet méér, maar minder per auto Nederlander reist niet méér, maar minder per auto Het aantal kilometers dat de Nederlander gemiddeld in de auto reist, daalt al meer dan tien jaar. Dit is een trendbreuk met de decennia voor 2005. Deze verandering lijkt niet... 11 december Arie Bleijenberg, Huib van Essen en...
  • Geparkeerde fietsen zijn een last voor binnensteden Geparkeerde fietsen zijn een last voor binnensteden In grote steden blijft fietsparkeren een terugkerend punt van aandacht (en zorg). Een deel van de problematiek is de ongereguleerde praktijk van parkeren met de fiets. Terwijl... 20 november Bas Schilder, Trajan
  • Ogen op de weg op de A67! Ogen op de weg op de A67! 35 ongelukken per maand. Deze trieste uitschieter scoort de A67 bij Eindhoven. Hoe komt dat? Zijn de ogen van de weggebruikers daar te vaak niet op de weg gericht? Op deze weg... 9 november Christophe van der Maat, gedeputeerde...
  • Goed ontwerp tegen terrorisme Goed ontwerp tegen terrorisme ‘Barcelona, 17 augustus. Een auto rijdt de Ramblas op en rijdt veertien voetgangers opzettelijk dood. Verschrikkelijk, maar helaas... 27 oktober Dick van Veen, Mobycon
  • Subjectieve onveiligheid - is dat meer dan klachten afdoen? Subjectieve onveiligheid - is dat meer dan klachten afdoen? Het begrip ‘subjectieve verkeersonveiligheid’ verwijst naar persoonlijke gevoelens die mensen hebben over de verkeersonveiligheid of, wat algemener, naar de zorg om... 27 oktober Adriaan Walraad, adviseur Antea Group
  • Maak fietsen kleurenblind-proof Maak fietsen kleurenblind-proof ‘Rekening houden met de 750.000 Nederlandse kleurenblinden in het verkeer leidt tot minder slachtoffers. Niet alleen onder fietsers, ook onder voetgangers en automobilisten. Het... 27 oktober Meinard Noothoven van Goor, Blind...
  • Ga naar buiten en ontdek wat technisch mogelijk is Ga naar buiten en ontdek wat technisch mogelijk is Zittend achter mijn bureau dwalen mijn ogen af naar buiten. Starend naar de regen die tegen de ramen slaat, denk ik terug naar mijn... 27 oktober Robin Huizenga, PTV Group
  • Smart Mobility: kloof dreigt tussen nationaal en lokaal Smart Mobility: kloof dreigt tussen nationaal en lokaal ‘Een gesprek over Smart Mobility start vaak met discussie, want wat is Smart Mobility? We weten weliswaar steeds beter hoe de nationale overheid bezig is met Smart Mobility,... 24 oktober Lisanne de Wijs
  • Het jaarlijkse hoogtepunt van kennis en kennissen Het jaarlijkse hoogtepunt van kennis en kennissen Nog een paar nachtjes slapen en dan is het weer zo ver: het  Nationaal verkeerskundecongres . Voor mij is dat het jaarlijkse hoogtepunt van kennis en kennissen. 24 oktober Hillie Talens, CROW
  • Kansen voor de stalen brug Kansen voor de stalen brug De discussie over een doelmatige aanpak van de renovatieopgave van de vele naoorlogse stalen bruggen wordt eenzijdig gevoerd. Er zijn ook kansen. Wanneer we beter kijken naar de... 11 oktober Hans van Pelt, directeur/eigenaar...
  • Spitsmijden, wie durft!? Spitsmijden, wie durft!? Nederlanders zijn nog steeds verslaafd aan de 9-tot-5-mentaliteit. Om het hoofd te bieden aan de spitsdrukte, roept onder meer president-directeur van NS Roger van Boxtel de... 3 oktober Hendrik Jan Bergveld, Arcadis
  • Maximaal 30 km/uur in de binnenstad, dat is pas duurzaam veilig Maximaal 30 km/uur in de binnenstad, dat is pas duurzaam veilig ‘Volgens mij moet de Duurzaam Veilig-theorie op de schop. De theorie wordt als het om ongevallen met fietsers en voetgangers gaat niet gesteund door dalende cijfers,... 24 augustus Berry den Brinker
  • Automatisch de toekomst in? Automatisch de toekomst in? Naar de maan…, naar Mars…, geen files…? Mijn opa zei altijd: ‘Op de maan komen ze nooit’. Hij heeft geen gelijk gekregen en helaas heeft hij het ook niet mogen meemaken.' 24 augustus Ed Graumans, bureau 'Met Graumans'

Artikelen 1 tot 25 van 210

1 2 3 4 5 6

Meer...

Verkeerskunde is een uitgave van ANWB.
© 2018 verkeerskunde.nl - alle rechten voorbehouden.