De zelfrijdende auto is veilig op de weg, mits…

vrijdag 30 januari 2015 2 reacties 976x gelezen

Roeland de Korte, jurist Verkeer en Wegbeheer, gemeente Alphen aan den Rijn
Roeland de Korte

Roeland de Korte

Is de zelfrijdende auto wel veilig genoeg om straks een serieuze plek te krijgen op de openbare weg? Feit is, dat de juridische en verkeerskundige discussie over de zelfrijdende auto nu op gang komt.

Een van de juridische vragen is of de introductie van de zelfrijdende auto op grond van internationale wetgeving, in het bijzonder het Verdrag van Wenen inzake het wegverkeer, wel is toegestaan. Dit is volgens dit verdrag nu niet het geval, maar het (internationaal) recht zal de komst van de zelfrijdende auto naar mijn mening toch niet in de weg staan. Een voorstel voor een Verdragswijziging van het Verdrag van Wenen inzake het wegverkeer is inmiddels al door enkele Europese landen ingediend.

Een volgende vooronderstelling is dat het rijden met een zelfrijdende auto een gunstig effect zal hebben op de efficiëntie van verkeersafwikkeling en verkeersveiligheid. Maar is dat ook zo?

Volgens mij is het hierbij van belang, dat er onderscheid wordt gemaakt tussen twee fasen, te weten: de fase voorafgaand aan het rijden en de fase van het rijden zelf.

In de eerste fase is het een taak van de overheid en de wetenschap om adequate, eerlijke en goede voorlichting te geven aan (potentiële) gebruikers van de zelfrijdende auto om op deze manier eventuele gevoelens van onveiligheid weg te nemen. Daarom zijn de geplande testen en testritten in 2015 essentieel. Er zullen lessen moeten worden geleerd uit de resultaten van deze testen.

In de tweede fase is het naar mijn mening zaak, te regelen dat de gebruiker van de zelfrijdende auto toch in staat is om het voertuig in geval van een calamiteit of een noodsituatie zelf te besturen.

De gebruiker van een zelfrijdende auto moet in een dergelijke situatie kunnen ingrijpen, ook al is het de software, die deze auto feitelijk bestuurt. Een beperkte eigen rijmogelijkheid voor de ‘bestuurder’ van de zelfrijdende auto zonder dat deze ‘bestuurder’ zichzelf in gevaar brengt of andere weggebruikers in gevaar brengt, die zich op dat moment ook op de openbare weg bevinden, lijkt mij de aangewezen oplossing.

Als aan deze twee voorwaarden wordt voldaan – (a) overheid en wetenschap geven adequate en eerlijke voorlichting aan (potentiële) gebruikers van de zelfrijdende auto en (b) de gebruiker is in staat om in geval van een noodsituatie zelf in te grijpen en het voertuig te besturen - is naar mijn mening de zelfrijdende auto voldoende veilig om straks een serieuze plaats te krijgen op de openbare weg.

Maar er zijn meer vragen. Wat gaat de Nederlandse wetgever voor (aanvullende) maatregelen nemen? Is de huidige Nederlandse wet- en regelgeving wel toereikend genoeg voor de introductie van de zelfrijdende auto? Of zijn er aanpassingen van de verkeerswet- en regelgeving nodig?

En wie is straks aansprakelijk, als de zelfrijdende auto - eigenlijk niet meer dan een optelsom van allerlei technische componenten en software - een ongeluk veroorzaakt? Is dat de ‘bestuurder’(de gebruiker) van deze auto of is dat de producent van de software en wie is dan eigenlijk de producent van de software? Is dat de producent van de gehele auto of is dat de producent van een specifiek onderdeel van deze auto?

En moet ‘de bestuurder’ van een dergelijke zelfrijdende auto over een rijbewijs beschikken? In feite is hij niet meer dan een gebruiker van deze auto. De software en de techniek besturen de auto. En zo ja, hoe ziet dat rijbewijs er dan uit? Wordt dat een soort rijbewijs B, voorzien van een speciale code, zoals nu het geval is bij een automobilist die uitsluitend in een auto met automatische schakeling mag rijden?

En ten slotte: hoe gaan verzekeraars om met deze zelfrijdende auto? Voor de grote verzekeraars is deze zelfrijdende auto nu al een doorn in het oog. Dit, omdat zij vrezen dat hun inkomsten fors omlaag gaan. Naar verwachting zal het aantal ongelukken/schadegevallen door de komst van de zelfrijdende auto drastisch verminderen. 

PDF met een uitgebreide versie van artikel 'De zelfrijdende auto'


Reacties

Reacties

J.L.M.van der Voet 05/03/2015 17:34

Ik vraag me werkelijk af hoe dergelijke voertuigen zich in het gemengde verkeer op erftoegangswegen en verblijfsgebieden gaat gedragen. Mengen met fietsers en overstekende voetgangers, spelende kinderen? Of wordt een en ander geregeld via het realiseren van nieuwe gescheiden rijbanen met nog grotere ruimtelijke verhokking tot gevolg. Na stroomwegen, gebiedsontsluitingswegen en niet oversteekbare snelfietsroutes ook banen voor automatische voertuigen?
Wanneer komen de zwakkere weg- en ruimtegebruikers weer in het beeld?
Han van der Voet
vrijwilliger belangenbehartiging Stichting Wandelnet in Amersfoort.

Richard van de Werken 09/02/2015 10:18

Volgens mij moet er nog onderscheid worden gemaakt in zelfrijdende prive auto's en zelfrijdend openbaar vervoer. Bij een zelfrijdende prive auto kun je je nog voorstellen dat de bestuurder ingrijpt als het mis gaat. Bij zelfrijded OV is dat ondenkbaar. Bij de Parkshuttle in Capelle was dat een van de uitdagingen. Die is, zonder bestuurder, ook gewoon verzekerd overigens.

Reageren

Invoer verplicht
Invoer verplicht
Invoer verplicht

 

 

















 

Legenda
Bij dit veld is invoer verplicht.

Meer blogs

Artikelen 1 tot 25 van 237

1 2 3 4 5 6

  • Verkeersveiligheid binnen de bebouwde kom gebaat bij 30km-zones én 50km-wegen Verkeersveiligheid binnen de bebouwde kom gebaat bij 30km-zones én 50km-wegen De RAI Vereniging pleitte deze week met steun van de Fietsersbond en Veilig Verkeer Nederland voor het invoeren van een maximale snelheid van 30 km per uur op wegen binnen de... 29 maart Sjoerd Nota
  • Handhaven van (tijdelijke) parkeerverboden met en zonder verkeersbesluit Handhaven van (tijdelijke) parkeerverboden met en zonder verkeersbesluit Geen verkeersbesluit onder een parkeerverbod? Dan geen parkeerboete. Deze opvallende uitspraak deed het gerechtshof Arnhem-Leeuwarden op 9 november 2018. Naar aanleiding hiervan... 21 maart Herbert Korbee en Peter Veringmeier
  • Blind dashboard Blind dashboard Komend uit de supermarkt zet ik tassen op de achterbank, sla het achterportier dicht, neem plaats achter het stuur en start mijn Renault. Direct een geluidssignaal,... 1 maart Meinard Noothoven van Goor
  • Ik ga proberen meer aandacht te krijgen voor de voetganger in het SPV-2030 Ik ga proberen meer aandacht te krijgen voor de voetganger in het SPV-2030 De startbijeenkomst: Het strategisch plan verkeersveiligheid 2030 (SPV 2030) en het Landelijk Actieplan Verkeersveiligheid 2019-2021 (LAP) zijn een feit. Op 14 februari jl.... 28 februari Berry den Brinker
  • Geen verkeersbesluit, geen boete Geen verkeersbesluit, geen boete Geen verkeersbesluit onder een parkeerverbod? Dan geen parkeerboete. Deze opvallende uitspraak deed het gerechtshof Arnhem-Leeuwarden op 9 november 2018 (... 28 februari Herbert Korbee en Sander Bonhof
  • Vier sporen richting schone stadslogistiek Vier sporen richting schone stadslogistiek De tijd van V&D, twee kledingcollecties per jaar en Vinex-locaties buiten de stad ligt nog niet eens zo ver achter ons. Wat was het... 28 februari Joeri Jongeneel, senior consultant...
  • Maximaal 100 km/uur voor het klimaat? Maximaal 100 km/uur voor het klimaat? Eind januari kwamen klimaatberekeningen van het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) naar buiten. Conclusie: ‘We halen de klimaatdoelen voor 2020 niet.” De CO2-reductie zal... 28 februari Rob Hulleman
  • Hoogste tijd voor integrale fietsvisie Hoogste tijd voor integrale fietsvisie Onlangs bleek politiek draagvlak voor het invoeren van een helmplicht voor snorfietsers. Dit bracht bij mij een herinnering boven aan de integrale visie op... 28 februari Aad Wilmink, lid Commissie...
  • MaaS en fiets MaaS en fiets Mobility as a Service staat volop in de belangstelling, en terecht! Door je trip van A naar B te kunnen plannen, boeken, uitvoeren en betalen via dezelfde app wordt het... 28 februari Rik van der Graaf & Robin Kleine
  • Het ongelijk van Veilig Verkeer Nederland Het ongelijk van Veilig Verkeer Nederland Het AD kopte de maandag voor de kerst: ‘Woonwijken onveiliger door rondscheurende pakketbezorgers’ . Meer pakketbezorgers maken de straten in woonwijken onveiliger,... 27 december Walther Ploos van Amstel
  • Zijn 'kijken en zien' wel zo vanzelfsprekend? Zijn 'kijken en zien' wel zo vanzelfsprekend? Kern van de bekende discussies over ‘grijze wegen’ en worstelingen ermee in de praktijk, is volgens mij: hoe ‘vertellen’ we de weggebruiker met de inrichting van wegen en... 19 december Max van Kelegom, verkeersvisioloog...
  • ‘Matrix-X gaat voor mij nooit aan!’ ‘Matrix-X gaat voor mij nooit aan!’ Vaste bijrijders van ernstig kleurenblinde chauffeurs geven mondeling gedurende de rit gekleurde signalen langs en boven de weg door. Zulke privé-systemen voorkomen... 19 december Meinard Noothoven van Goor
  • Het addertje onder MaaS Het addertje onder MaaS Veel concepten voor gedeelde mobiliteit zijn op de markt gekomen en beconcurreren elkaar om onze aandacht. Betalende consumenten zijn immers nodig om hun businessmodel tot... 19 december Robin Huizenga, PTV Group
  • Is kilometerheffing invoeren een goed idee? Is kilometerheffing invoeren een goed idee? Rekeningrijden staat weer volop in de spotlights. Vorige week deed RAI Vereniging een pleidooi voor rekeningrijden en Zondag met Lubach besteedde er ook aandacht aan. Maar is... 22 november Bert van Wee, TU Delft
  • Integrale processen en communicatie centraal Integrale processen en communicatie centraal We zijn op de laatste etappe langs de snijvlakken van de verkeerskunde aangekomen. Zie mijn eerdere blogs in Verkeerskunde 2 , 3 en 4 van dit jaar. We ondervonden hoe... 26 oktober Miranda Thüsh
  • Grijze weg bestaat niet Grijze weg bestaat niet In de Visie Duurzaam Veilig Wegverkeer 2018-2030 (DV3) wordt nogmaals geconcludeerd dat de wegvakken en kruispunten in de verkeersruimte idealiter maar één verkeersfunctie voor... 25 oktober Jarno Brouwer]
  • Bijna onder de tram Bijna onder de tram In Nederland worden zowel rood-gele als rood-groene tweekleurige verkeerslichten gebruikt, met een heel verschillende boodschap. Levensgevaarlijk voor kleurenblinden.  Dit... 25 oktober Meinard Noothoven van Goor
  • Voorkom het Grote Vastlopen Voorkom het Grote Vastlopen Het verkeer in stedelijke regio’s loopt vast. De ringwegen raken vol, in de spits barst het openbaar vervoer uit zijn voegen en de fietsfiles vormen geen zijn uitzondering meer.... 17 oktober Friso de Zeeuw
  • Ontwikkel één taal over de identiteit van ruimten Ontwikkel één taal over de identiteit van ruimten In mijn twee vorige blogs in Verkeerskunde 2 en Verkeerskunde 3 ontdekten we dat het ontwerpen van de openbare ruimte lijkt op koken. Als we de juiste combinatie van kleuren,... 14 september Miranda Thüsh
  • Betere kansen met MaaS door samen te werken Betere kansen met MaaS door samen te werken De verkeerskunde heeft van oudsher een focus op techniek, infrastructuur en het modelleren van mobiliteit. Binnen het vakgebied en daarbuiten ontstaat het besef dat deze... 14 september Mike Bérénos en Robert Scheerder
  • Stel, je ziet geen rood Stel, je ziet geen rood Dit is de eerste blog van een serie van zes over kleuren in het verkeer. Deze serie beoogt het verkeer veiliger te maken door beter kleurgebruik. Kleurenblind-proof is... 14 september Meinard Noothoven van Goor
  • Nog een lange weg te gaan Nog een lange weg te gaan Na mijn kritische blog over Duurzaam Veilig 3.0 ( VK 2/2018 ) kreeg ik een prachtige kans te laten zien hoe je de voetganger en fietser wél een volwaardige plek kan geven in de... 13 september Berry den Brinker
  • Transitie Verkeer&Mobiliteit, goed op weg Transitie Verkeer&Mobiliteit, goed op weg We mogen wel zeggen dat het vakgebied dat zich bezig houdt met verkeer, vervoer, transport, mobiliteit anno 2018 al zo’n vijf jaar bezig is met de transitie. Immers het eerste... 15 juni Mike Bérénos
  • Elektrisch vervoer krijg je echt niet voor niks Elektrisch vervoer krijg je echt niet voor niks Veel Nederlandse steden gaan in 2025 op slot voor dieselvoertuigen. Elektrische voertuigen zijn dan het alternatief. Bijna de helft van de Nederlandse MKB-ondernemers denkt de... 8 juni Walther Ploos van Amstel, Martijn...
  • Inrichting van omgeving doet wat met de mens Inrichting van omgeving doet wat met de mens In de vorige Verkeerskunde liet ik zien dan het inrichten van een weg en wegomgeving erg lijkt op het werk van een kok. Het zijn aspecten als mondgevoel en... 8 juni Miranda Thüsh

Artikelen 1 tot 25 van 237

1 2 3 4 5 6

Meer...

Verkeerskunde is een uitgave van ANWB.
© 2019 verkeerskunde.nl - alle rechten voorbehouden.