De file: wat is dat of wie zijn dat?

donderdag 21 december 2017 Ed Graumans 1 reactie 152x gelezen

De economie groeit flink, de brandstofprijzen zijn stabiel en de ruimtelijke spreiding en de verplaatsingsafstanden nemen toe onder druk van de prijsontwikkeling op de woningmarkt. Dat alles betekent dat het aantal files en de fileduur fors blijven toenemen. Dit leidt tot een toename van de verkeersonveiligheid, irritatie en economische schade. Een knappe minister die het hoofd koel houdt en niet met een actieprogramma komt.
Ed Graumans

Ed Graumans

en structurele oplossing lijkt niet mogelijk. Bovendien worden alle maatregelen (benutten, uitbreiden infrastructuur) weer teniet gedaan door de latente vraag, de mobiliteitsgroei en de toename van de ruimtelijke spreiding. In mijn twee vorige blogs heb ik al aangegeven dat rekeningrijden en de automatische auto niet tot een oplossing leiden. Maar betekent dit dan dat het bestrijden van files vechten tegen de bierkaai is en eigenlijk niet meer dan een werkgelegenheidsproject? Dat ligt er aan hoe je tegen een file aankijkt en wat je er mee doet. 

De file: dat zijn wij! 
De file bestaat al meer dan 50 jaar. De file is tot op heden vooral mathematisch benaderd en gemodelleerd. Het gaat dan vooral over volgtijden, snelheidsverschillen en de effecten van verstoringen in een instabiele toestand vertaald in mathematische formules. In de basis is de file echter mathematisch uiterst eenvoudig: de aanvoer is groter dan de capaciteit. Deze basiswet verandert niet. Door de mathematische benadering zijn de oplossingen ook vooral mathematisch van aard: vergroten van de capaciteit, verkleinen van de volgtijd en het vergroten van de homogeniteit. Het is echter nogal teleurstellend dat dit blijkbaar niet voldoende is, ook niet in combinatie met de benuttingsaanpak. Het vergroten van de capaciteit kan de mobiliteitsgroei en de latente vraag niet bijbenen. Het verkleinen van de volgtijden is nauwelijks nog mogelijk. De automatische auto gaat dit, in tegenstelling tot het voorgeschotelde beeld, niet oplossen maar eerder verergeren (zie blog in Verkeerskunde augustus 2017).

De mathematische benadering is te beperkt om het verschijnsel file op te lossen. De file is namelijk geen verzameling auto’s maar een verzameling mensen die een bepaalde mobiliteitskeuze hebben gemaakt: ze reizen van A naar B op tijdstip X via route Y en willen dat blijkbaar doen in hun eigen voertuig. Als de techniek van de auto verandert, zijn het nog steeds dezelfde mensen die mobiliteitskeuzes maken en nog steeds reizen in een (andere) auto. Immers, dat technisch staaltje van vernuft laat je toch niet zomaar thuis staan? 

Hoe zit de file in elkaar? 
De oplossing voor de file zit in twee sporen: 

  1. Het aanbieden van keuzemogelijkheden aan de automobilist: ‘gratis in de file’ of tegen extra betaling een hogere doorstroomkwaliteit. 

  2. Het aanbieden van alternatieve verplaatsingswijzen die concurrerend zijn met het autogebruik. 

Spoor 1 heb ik behandeld in mijn blog in Verkeerskunde van februari 2017. Blijft over het beantwoorden van de vraag over de concurrerende alternatieven. Hiervoor is een geheel andere analyse nodig dan tot op heden wordt uitgevoerd met de traditionele verkeersmodellen. We moeten de analyse verschuiven van een mathematische benadering (verhouding intensiteit/capaciteit) en een technische benadering (volgtijden verkleinen) naar vooral een analyse van het individuele reisgedrag. Het begint met het in beeld brengen van de verplaatsingen van de voertuigen die in de file staan. Big data maken het mogelijk om een real-time HB-matrix te produceren van het filetraject (routebomen). Dergelijke matrices geven inzicht in de werkelijke omvang van verschillende relaties. Tevens geven zij inzicht in de benodigde kwaliteit voor de alternatieven wat betreft reistijd en betrouwbaarheid. 

Dit is vervolgens de basis voor het in beeld brengen van de benodigde verbeteringen van de fietsverbindingen, de benodigde verbeteringen van het openbaar vervoer, het versterken van ketens en de inzet van MaaS. In combinatie met de omvang van de relaties kunnen de kosteneffectiviteit en de haalbaarheid van de verschillende opties worden beoordeeld. Daarnaast geeft het verplaatsingsgedrag van de filerijder houvast voor de inzet van marketing en communicatie. We kunnen de doelgroepen namelijk beter definiëren. Deze aanpak betekent vervolgens ook dat we inzicht krijgen in de omvang van de verplaatsingen per auto waar we (nog) geen alternatief voor bieden. Voor deze categorie blijven vervolgens wel een of meerdere van de volgende strategieën een optie: beïnvloeden van het tijdstip van reizen, het beïnvloeden van de routekeuze, het aanbieden van een doorstroomroute (tegen betaling) of niets doen. Niets doen is een optie als de betreffende file geen prioriteit heeft (op basis van een economische en maatschappelijke afweging) of slechts tot een verschuiving van de wachttijd leidt. 

De hier voorgestelde analysemethodiek en werkwijze leiden, op regionaal en stedelijk niveau, tot een afgewogen en samenhangende mobiliteitsagenda en het daarvan afgeleide mobiliteitsprogramma. De tijd is rijp om ons beter te verdiepen in het verplaatsingsgedrag van de filerijder. 


Reacties

Reacties

Maurits Terpstra 19/01/2018 08:41

Ik mis spoor 3: het niet verplaatsen op momenten dat dit onvoldoende doorstromings-kwaliteit heeft of gaat geven.
Gedrag, gewoonte, verwachting doorbreken.
De generatie die vanaf hun geboorte al op Facebook staan (2e generatie opgegroeid met social-media), gaan niet in de files staan. Ze begrijpen totaal niet waar dat voor nodig is. Ze hebben hun ouders zien worstelen met het nieuwe werken etc etc. en gaan het zelf helemaal anders doen.

Reageren

Invoer verplicht
Invoer verplicht
Invoer verplicht

 

 

















 

Legenda
Bij dit veld is invoer verplicht.

Meer blogs

Artikelen 101 tot 125 van 265

2 3 4 5 6 7

  • Geen verstoppertje spelen Geen verstoppertje spelen Deze blogsamenvatting  verscheen in VK 5/2016. Onderaan deze blog vindt u een link naar de integrale versie van deze blog van Mike Bérénos.  21 oktober Mike Bérénos
  • Met de fiets van Lier naar Amsterdam Met de fiets van Lier naar Amsterdam 'De laatste week van augustus fietste ik met vrouw en twee kinderen van 11 en 13 jaar oud van Lier naar Amsterdam (via Breda, Dordrecht en Gouda). We vertrokken maandag,... 21 oktober Eddy Klynen
  • Ontmoeten? Verbinden! Ontmoeten? Verbinden! 'Het Nationaal Verkeerskunde Congres 2016 heeft als thema 'Verassende ontmoetingen'. Deze gaan vooraf aan nieuwe verbindingen. Wat is dat nu zoal, ontmoeten en... 21 oktober Lindy Molenkamp
  • Lokale VRI’s dragen autonoom bij aan het ‘wonder van de Velsertunnel’ Lokale VRI’s dragen autonoom bij aan het ‘wonder van de Velsertunnel’ ‘Sinds 15 april 2016 is de Velsertunnel voor een periode van 9 maanden dicht gegaan voor renovatie. Als projectmedewerker Verkeer en Vervoer bij Omgevingsdienst IJmond heb ik... 21 oktober Reinier van Gent: projectmedewerker...
  • Georganiseerd ongemak Georganiseerd ongemak Blog over 'georganiseerd ongemak in de openbare ruimte' in 6 delen 20 oktober Berry den Brinker
  • Parkeerverbod geldt niet meer voor de berm. Wat nu? Parkeerverbod geldt niet meer voor de berm. Wat nu? De borden E1, E2 en E3 verbieden niet langer het parkeren in de berm. De reikwijdte ervan is sinds een uitspraak van het gerechtshof Arnhem op 23 mei 2016 beperkt tot de... 13 oktober Peter Veringmeier
  • KiM-onderzoek naar de vlieggeneigdheid sinds de wereld van Peter Stuyvesant KiM-onderzoek naar de vlieggeneigdheid sinds de wereld van Peter Stuyvesant Het 100-jarig bestaan van Schiphol deze maand is een mooie aanleiding om de ontwikkeling van het luchtverkeer in Nederland onder de loep te nemen. Gaan glamour en vliegen nog... 22 september Maarten de Lange, KiM
  • Zelfrijdende auto en het Kodakmomentje Zelfrijdende auto en het Kodakmomentje 'Als we Ford en andere autofabrikanten mogen geloven wordt het volgende decennium hét decennium van de zelfrijdende auto. Nu misschien nog een hype, maar dan mainstream?... 30 augustus Johan Janse
  • De juiste weginspectie volgens de rechter De juiste weginspectie volgens de rechter 'Regelmatig krijg ik de vraag van wegbeheerders en inspecteurs hoe vaak een bepaalde weg moet worden geïnspecteerd of gecontroleerd. Is dat één keer per maand of één keer... 26 augustus Mr. Roeland De Korte
  • Verkeersveiligheid, leren van Europa Verkeersveiligheid, leren van Europa Wat ‘we’ van elkaar geleerd hebben is lastig te zeggen, maar ik kan wel zeggen wat ik op 25 mei heb geleerd 25 augustus Rob Eenink
  • Van Lutjebroek naar Pallet Town: de effecten van Pokémon Go Van Lutjebroek naar Pallet Town: de effecten van Pokémon Go Ongeveer een maand geleden werd de Nederlandse versie van Pokémon Go uitgebracht wat leidde tot een ongekende hype. We kijken inmiddels niet meer raar op van mensen die fanatiek... 18 augustus Ellen Klein Gunnewiek, Elsje Kaptijn...
  • Tesla's visie op mobiliteit: realistich of futuristisch? Tesla's visie op mobiliteit: realistich of futuristisch? Deze week publiceerde Tesla zijn tweede masterplan voor de komende 10 jaar. Elon Musk schetst daarin een visie die enkele lonkende toekomstperspectieven bevat. 22 juli Johan Janse
  • Met de auto naar de sportschool Met de auto naar de sportschool Je woont er vlakbij, maar toch pak je de auto als je naar de sportschool gaat. Of de muziekschool ligt om de hoek, maar je haalt je kind met de auto op. Het blijkt dat er... 10 juni Eline Scheepers, Kennisinstuut voor...
  • Wegbeheerdersaansprakelijkheid: invulling gebrekscriterium Wegbeheerdersaansprakelijkheid: invulling gebrekscriterium Op 17 mei 2016 heeft het hof Den Haag een belangrijke uitspraak gedaan in een zaak, waarbij het ging om aansprakelijkheid van de wegbeheerder (ECLI:NL:GHDHA:2016:1350). Het... 10 juni Roeland De Korte
  • Lijntrekkers en de zelfrijdende auto Lijntrekkers en de zelfrijdende auto Een samenvatting van deze blog is verschenen in VK 3/2016 27 mei Ferry Smith, ANWB
  • De energie in Hal 9 De energie in Hal 9 Deze blog is verschenen in VK3/2016 27 mei
  • Truck platooning (r)evolutie van transport en werkgelegenheid Truck platooning (r)evolutie van transport en werkgelegenheid Zelfrijdende voertuigen gaan er komen en zeker in de wereld van transport. Daar is een enorme winst in kostenbesparing en veiligheidsverbetering te bereiken. Klik maar eens... 9 mei Joahn Janse
  • Lessen van Haaksbergen Lessen van Haaksbergen Welke lessen zijn te leren van twee uitspraken van de strafrechter van de rechtbank Overijssel in de zaak Haaksbergen van 15 april 2016? Deze strafzaken... 28 april Roeland De Korte
  • Schaalsprong Fiets: Droom of werkelijkheid? Schaalsprong Fiets: Droom of werkelijkheid? Een samenvatting van deze blog is verschenen in Verkeerskunde 1/2016 25 maart Hugo van der Steenhoven
  • De Simpele weg De Simpele weg Deze blog is ook verschenen in VK2/2016 25 maart Carlo van de Weijer
  • Van witkar naar witkar Van witkar naar witkar In het Amsterdam Museum is de witkar nog steeds een van de populairste attracties. Ik ben er een keer gaan kijken. De witkar stamt uit de jaren 1970 en wordt wel gezien als “het... 18 maart Jaco Berveling
  • Stikken van fijnstof is niet fijn Stikken van fijnstof is niet fijn Aanleiding: Minister van der Steur (VenJ) beantwoordt vragen van de Kamerleden Tanamal, Hoogland en Kerstens (allen PvdA) over het verloren gaan van 45.000 gezonde levensjaren... 17 maart Johan Janse
  • Blog 2 Vergevingsgezinde fietspad: Fietsen en fietsers hebben geen kreukelzone Blog 2 Vergevingsgezinde fietspad: Fietsen en fietsers hebben geen kreukelzone Op 31 maart is de eindbijeenkomst van het project Het Vergevingsgezinde Fietspad in het provinciehuis in Zwolle. U kunt zich hier nog voor aanmelden . Wat ging hieraan... 17 maart Peter Morsink
  • KiM neemt fiets serieus KiM neemt fiets serieus Het Kennisinstituut voor Mobiliteitsbeleid (KiM) van het ministerie Infrastructuur & Milieu begint de fiets eindelijk echt serieus te ontdekken. Na de waardevolle publicatie... 29 februari Wim Bot, lobbyist voor de Fietsersbond
  • Hoe vergevingsgezind is het fietspad? Omdenken! Hoe vergevingsgezind is het fietspad? Omdenken! Een ongeluk zit in een klein hoekje. Of in een lastig rafelig randje. Dat weet ik, omdat ik samen met het ministerie van Infrastructuur en Milieu, enkele provincies, gemeenten... 16 februari Peter Morsink

Artikelen 101 tot 125 van 265

2 3 4 5 6 7

Meer...

Verkeerskunde is een uitgave van ANWB.
© 2019 verkeerskunde.nl - alle rechten voorbehouden.